{"id":1597,"date":"2017-11-03T13:38:43","date_gmt":"2017-11-03T12:38:43","guid":{"rendered":"http:\/\/www.respublica.org.al\/?p=1597"},"modified":"2017-11-03T13:38:43","modified_gmt":"2017-11-03T12:38:43","slug":"kush-demton-e-kush-paguan","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/?p=1597","title":{"rendered":"KUSH D\u00cbMTON E KUSH PAGUAN"},"content":{"rendered":"<p><strong><a href=\"http:\/\/www.respublica.org.al\/kush-demton-e-kush-paguan\/money-down-toilet-624x468\/\" rel=\"attachment wp-att-1600\"><img fetchpriority=\"high\" decoding=\"async\" class=\"alignleft size-medium wp-image-1600\" src=\"http:\/\/www.respublica.org.al\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/money-down-toilet-624x468-300x225.jpg\" alt=\"money-down-toilet-624x468\" width=\"300\" height=\"225\" srcset=\"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/money-down-toilet-624x468-300x225.jpg 300w, https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/money-down-toilet-624x468.jpg 624w\" sizes=\"(max-width: 300px) 100vw, 300px\" \/><\/a>Taksapaguesit p\u00ebrballojn\u00eb kostot e larta t\u00eb gjyqeve t\u00eb humbura nga institucionet publike, n\u00eb vend t\u00eb zyrtar\u00ebve p\u00ebrgjegj\u00ebs<\/strong><\/p>\n<p>Taksapaguesit shqiptar\u00eb paguajn\u00eb rregullisht p\u00ebr d\u00ebmet q\u00eb i shkaktohen buxhetit t\u00eb shtetit, n\u00eb forma nga m\u00eb t\u00eb ndryshmet. Nj\u00eb nga k\u00ebto forma \u00ebsht\u00eb pagimi i d\u00ebmshp\u00ebrblimeve t\u00eb vendosura me vendime gjyq\u00ebsore, nga buxheti i institucioneve gjyqhumb\u00ebse. Thuajse t\u00eb gjith\u00eb institucionet paditen n\u00eb gjykat\u00eb nga individ\u00eb ose kompani tregtare, p\u00ebr t\u00eb k\u00ebrkuar d\u00ebmshp\u00ebrblim p\u00ebr zgjidhje t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve t\u00eb pun\u00ebs, p\u00ebr zgjidhje konfliktesh t\u00eb marr\u00ebdh\u00ebnieve kontraktore, p\u00ebr d\u00ebmtim t\u00eb pron\u00ebs private, p\u00ebr d\u00ebmtim t\u00eb sh\u00ebndetit, etj. N\u00eb nj\u00eb mas\u00eb t\u00eb madhe institucionet i humbasin k\u00ebto gjyqe dhe detyrohen t\u00eb paguajn\u00eb shuma t\u00eb konsiderueshme.<\/p>\n<p>P\u00ebr ilustrim, k\u00ebto dit\u00eb \u00ebsht\u00eb publikuar n\u00eb shtyp nj\u00eb let\u00ebr e Ministrit t\u00eb Drejt\u00ebsis\u00eb drejtuar Kryeministrit dhe Presidentit t\u00eb Republik\u00ebs, ku nd\u00ebrmjet t\u00eb tjerave thekson edhe se d\u00ebmi i shkaktuar nga \u00e7\u00ebshtjet e humbura nga Avokatura e Shtetit arrin shifr\u00ebn tep\u00ebr serioze prej 8.538.960.128 lek\u00eb, ose e th\u00ebn\u00eb ndryshe rreth 65 milion Euro. Kjo shif\u00ebr nuk \u00ebsht\u00eb asgj\u00eb n\u00eb raport me at\u00eb q\u00eb rrezikon t\u00eb humbas\u00eb Shqip\u00ebria n\u00eb arbitrazh, shum\u00eb e cila mund t\u00eb arrij\u00eb 2 miliard Euro<a href=\"#_ftn1\" name=\"_ftnref1\">[1]<\/a>.<\/p>\n<p>Shembuj t\u00eb tjer\u00eb konkret\u00eb jan\u00eb \u00e7\u00ebshtjet gjyq\u00ebsore t\u00eb ngritura nga viktimat e shp\u00ebrthimit t\u00eb G\u00ebrdecit, shteti u d\u00ebtyrua t\u00eb d\u00ebmshp\u00ebrblej\u00eb familjar\u00ebt me disa qindra milion\u00eb lek\u00eb, kosto e cila iu ngarkua buxhetit t\u00eb Ministris\u00eb s\u00eb Mbrojtjes, etj. Nj\u00ebsoj d\u00ebmshp\u00ebrblime me vlera jo t\u00eb vog\u00ebla gjykata i ngarkoi Gard\u00ebs s\u00eb Republik\u00ebs p\u00ebr vrasjet e 21 Janarit.<\/p>\n<p>Shembull tjet\u00ebr i hasur shpesh n\u00eb praktik\u00ebn gjyq\u00ebsore jan\u00eb d\u00ebmet e shkaktuara t\u00eb tret\u00ebve nga ana e institucioneve publike, p\u00ebr largimet pa t\u00eb drejt\u00eb nga puna, t\u00eb cilat, nj\u00ebsoj p\u00ebrballohen nga buxheti i shtetit. N\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb BIRN<a href=\"#_ftn2\" name=\"_ftnref2\">[2]<\/a>, vet\u00ebm p\u00ebr zgjidhjen e marr\u00ebdh\u00ebnieve t\u00eb pun\u00ebs n\u00eb vitin 2015, fatura e d\u00ebmshp\u00ebrblimit ishte 3.1 miliard lek\u00eb (gati tre her\u00eb m\u00eb e lart\u00eb se d\u00ebmi i shkaktuar nga personat e kall\u00ebzuar n\u00eb vitin 2013 nga KLSH).<\/p>\n<p>Edhe pse pas \u00e7do d\u00ebmshp\u00ebrblimi t\u00eb caktuar qendron veprimtaria e kund\u00ebrligjshme e nj\u00eb zyrtari t\u00eb administrat\u00ebs, ky i fundit nuk ngarkohet asnj\u00ebher\u00eb me p\u00ebrgjegj\u00ebsin\u00eb p\u00ebr pagimin e d\u00ebmit t\u00eb shkaktuar, q\u00eb buxheti i institucionit t\u00eb tij ka paguar. Ata q\u00eb n\u00eb fund t\u00eb zinxhirit paguajn\u00eb p\u00ebr k\u00ebto d\u00ebme mbeten taksapaguesit, edhe pse nuk kan\u00eb pasur dhe nuk ka si t\u00eb kishin p\u00ebrgjegj\u00ebsi p\u00ebr shkaktimin e d\u00ebmeve.<\/p>\n<p>Organi kushtetues i ngarkuar me ligj p\u00ebr t\u00eb ruajtur financat publike, Kontrolli i Lart\u00eb i Shtetit nuk duket se e ka n\u00eb v\u00ebmendje k\u00ebt\u00eb aspekt. N\u00eb nj\u00eb studim t\u00eb b\u00ebr\u00eb nga Res Publica <a href=\"http:\/\/www.respublica.org.al\/wp-content\/uploads\/2017\/11\/Efektiviteti-i-kallezimeve-penale-te-KLSH-web.pdf\">(kliko k\u00ebtu p\u00ebr t\u00eb shkarkuar raportin)<\/a>, me mb\u00ebshtetjen e Fondacionit Shoq\u00ebria e Hapur p\u00ebr Shqip\u00ebrin\u00eb, lidhur me aktivitetin e Kontrollit t\u00eb Lart\u00eb t\u00eb Shtetit dhe Prokuroris\u00eb n\u00eb rastet e kall\u00ebzimeve penale, ka rezultuar se, gjat\u00eb kontrollit t\u00eb rregullshm\u00ebris\u00eb financiare, t\u00eb ushtruar gjat\u00eb nj\u00eb vitit 2013, si vit studimor, nga ana e KLSH nuk \u00ebsht\u00eb marr\u00eb asnj\u00eb mas\u00eb p\u00ebr zyrtar\u00ebt, t\u00eb cil\u00ebt kan\u00eb qen\u00eb p\u00ebrgjegj\u00ebs p\u00ebr humbjen e gjyqeve. K\u00ebto shkelje, edhe pse me efekt financiar t\u00eb konsideruesh\u00ebm, nuk jan\u00eb pjes\u00eb e objektit t\u00eb kontrollit nga ana e KLSH, t\u00eb pakt\u00ebn kjo gj\u00eb ka rezultuar nga studimi i 138 raporteve t\u00eb auditimit t\u00eb b\u00ebra gjat\u00eb vitit studimor.<\/p>\n<p>Edhe pse ligji (neni 627 i Kodit Civil) parashikon se n\u00eb k\u00ebto raste institucioni i d\u00ebmtuar (q\u00eb ka paguar d\u00ebmshp\u00ebrblimin) ka t\u00eb drejt\u00eb t\u2019ia k\u00ebrkoj\u00eb k\u00ebt\u00eb shum\u00eb zyrtarit fajtor, KLSH nuk ka k\u00ebrkuar nga institucioni p\u00ebrgjegj\u00ebs n\u00eb asnj\u00eb rast ngritjen e padis\u00eb p\u00ebr rimbursimin e shumave t\u00eb paguara.<\/p>\n<p>I pyetur p\u00ebr k\u00ebt\u00eb situat\u00eb, KLSH nuk referon n\u00eb asnj\u00eb rast n\u00ebse ky aspekt \u00ebsht\u00eb b\u00ebr\u00eb pjes\u00eb e kontrollit. N\u00eb raportet objekt studimi, n\u00eb raste sporadike KLSH \u00ebsht\u00eb mjaftuar me dh\u00ebnien e disa rekomandimeve q\u00eb nuk p\u00ebrfshijn\u00eb masa konkrete p\u00ebr zhd\u00ebmtinin e shumave konkrete nga emra konkret\u00eb zyrtar\u00ebsh, si\u00e7 veprohet n\u00eb rast t\u00eb d\u00ebmeve t\u00eb tjera q\u00eb ky organ konstaton gjat\u00eb kontrolleve. Kjo situtat\u00eb \u00ebsht\u00eb e p\u00ebrhershme p\u00ebr KLSH dhe nuk ka ndryshuar asgj\u00eb megjith\u00eb ndryshimin e her\u00ebpashersh\u00ebm t\u00eb kryetar\u00ebve t\u00eb k\u00ebtij institucioni.<\/p>\n<p>Gjithsesi, KLSH nuk \u00ebsht\u00eb i vetmi organ q\u00eb nuk ka vepruar si\u00e7 duhej n\u00eb k\u00ebt\u00eb kontekst. Edhe t\u00eb gjitha institucionet shtet\u00ebrore kan\u00eb mund\u00ebsi t\u00eb k\u00ebrkojn\u00eb rikuperimin e shuma t\u00eb paguara nga buxheti i vet n\u00ebp\u00ebrmjet k\u00ebrkimit t\u00eb parave nga punonj\u00ebsit p\u00ebrgjegj\u00ebs. K\u00ebt\u00eb funksion mund ta kryej\u00eb edhe Avokatura e Shtetit. P\u00ebrfitimi do t\u00eb ishte t\u00eb pakt\u00ebn n\u00eb dy aspekte nga e cila vuan sot administrata shtet\u00ebrore, s\u00eb pari, ruajtja e financave publike dhe s\u00eb dyti, rritja e p\u00ebrgjegjshm\u00ebris\u00eb n\u00eb ushtrimin e detyr\u00ebs nga ana e zyrtar\u00ebve publik\u00eb, t\u00eb cil\u00ebt me situat\u00ebn q\u00eb \u00ebsht\u00eb sot me leht\u00ebsi shkelin ligjin, se n\u00eb fund d\u00ebmet paguhen nga institucioni dhe jo nga xhepi i tyre.<\/p>\n<p>P\u00ebr k\u00ebt\u00eb arsye, n\u00ebse k\u00ebrkojm\u00eb t\u00eb b\u00ebhet shtet, si\u00e7 ndodh r\u00ebndom ta d\u00ebgjojm\u00eb k\u00ebt\u00eb togfjal\u00ebsh, n\u00eb rradh\u00eb t\u00eb par\u00eb duhet t\u00eb nis\u00eb zbatimi i parimit \u201ckush d\u00ebmton duhet t\u00eb paguaj\u00eb\u201d.<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref1\" name=\"_ftn1\">[1]<\/a> http:\/\/www.syri.net\/politike\/105820\/dokumenti-konfidencial-i-md-shqiperia-rrezikon-te-humbase-2-miliarde-euro-ne-arbitrazh\/<\/p>\n<p><a href=\"#_ftnref2\" name=\"_ftn2\">[2]<\/a> https:\/\/www.reporter.al\/pushimet-e-padrejta-nga-puna-3-1-miliarde-leke-fatura-per-2015\/<\/p>\n","protected":false},"excerpt":{"rendered":"<p>Taksapaguesit p\u00ebrballojn\u00eb kostot e larta t\u00eb gjyqeve t\u00eb humbura nga institucionet publike, n\u00eb vend t\u00eb zyrtar\u00ebve p\u00ebrgjegj\u00ebs Taksapaguesit shqiptar\u00eb paguajn\u00eb [&hellip;]<\/p>\n","protected":false},"author":2,"featured_media":1600,"comment_status":"open","ping_status":"open","sticky":false,"template":"","format":"standard","meta":{"site-sidebar-layout":"default","site-content-layout":"","ast-site-content-layout":"","site-content-style":"default","site-sidebar-style":"default","ast-global-header-display":"","ast-banner-title-visibility":"","ast-main-header-display":"","ast-hfb-above-header-display":"","ast-hfb-below-header-display":"","ast-hfb-mobile-header-display":"","site-post-title":"","ast-breadcrumbs-content":"","ast-featured-img":"","footer-sml-layout":"","theme-transparent-header-meta":"","adv-header-id-meta":"","stick-header-meta":"","header-above-stick-meta":"","header-main-stick-meta":"","header-below-stick-meta":"","astra-migrate-meta-layouts":"default","ast-page-background-enabled":"default","ast-page-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-4)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"ast-content-background-meta":{"desktop":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"tablet":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""},"mobile":{"background-color":"var(--ast-global-color-5)","background-image":"","background-repeat":"repeat","background-position":"center center","background-size":"auto","background-attachment":"scroll","background-type":"","background-media":"","overlay-type":"","overlay-color":"","overlay-gradient":""}},"footnotes":""},"categories":[6],"tags":[],"_links":{"self":[{"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1597"}],"collection":[{"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts"}],"about":[{"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/types\/post"}],"author":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/users\/2"}],"replies":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcomments&post=1597"}],"version-history":[{"count":2,"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1597\/revisions"}],"predecessor-version":[{"id":1602,"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/posts\/1597\/revisions\/1602"}],"wp:featuredmedia":[{"embeddable":true,"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=\/wp\/v2\/media\/1600"}],"wp:attachment":[{"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fmedia&parent=1597"}],"wp:term":[{"taxonomy":"category","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Fcategories&post=1597"},{"taxonomy":"post_tag","embeddable":true,"href":"https:\/\/www.respublica.org.al\/web\/index.php?rest_route=%2Fwp%2Fv2%2Ftags&post=1597"}],"curies":[{"name":"wp","href":"https:\/\/api.w.org\/{rel}","templated":true}]}}